Sukraloza a metabolizm glukozy – czy sukraloza podnosi cukier we krwi?
W ostatnich latach wpływ substancji słodzących – takich jak sukraloza – na gospodarkę węglowodanową stał się przedmiotem intensywnych badań naukowych. Pytania takie jak: „czy sukraloza podnosi cukier?”, „czy sukraloza jest zdrowa?” czy też „sukraloza – szkodliwość czy bezpieczeństwo?” pojawiają się często w dyskusjach ekspertów, ale również w przestrzeni publicznej i mediach. Wiarygodne odpowiedzi można uzyskać dzięki analizie wysokiej jakości badań klinicznych oraz przeglądów systematycznych.
Czy sukraloza wpływa na stężenie glukozy we krwi?
Dostępne dowody naukowe, w tym również obszerne przeglądy systematyczne, potwierdzają, że sukraloza nie wpływa na parametry gospodarki glukozowo-insulinowej. Dotyczy to glikemii poposiłkowej, glikemii na czczo, stężenia insuliny oraz wskaźników insulinooporności (np. HOMA-IR). Co więcej, efekty są spójne zarówno u osób zdrowych, jak i osób chorych na cukrzycę [1][2][3].
Przeczy to wcześniejszym ustaleniom J.R. Dalenberga i jego współpracowników, którzy sugerowali, że połączenie sukralozy i węglowodanów wpływa na metabolizm glukozy [4]. Ich hipoteza nie znalazła jednak potwierdzenia w innych badaniach – takich jak randomizowane próby kliniczne, w których analizowano, jak spożywanie substancji słodzących w połączeniu z węglowodanami lub pełnym posiłkiem wpływa na metabolizm glukozy [5][6][7][8].
Sukraloza a indeks glikemiczny posiłków
Warto zaznaczyć, że sama sukraloza nie ma wartości energetycznej i nie jest węglowodanem, dlatego nie podnosi stężenia glukozy we krwi i nie wpływa na indeks glikemiczny produktów, w których się znajduje. Co więcej, badania pokazują, że połączenie sukralozy z węglowodanami wywołuje taki sam efekt metaboliczny jak spożycie samych węglowodanów – nie ma tutaj różnic w odpowiedzi glikemicznej [9]. To oznacza, że spożycie napoju lub potrawy z dodatkiem sukralozy nie wpływa na metabolizm glukozy i jej tolerancję.
Sukraloza – czy jest zdrowa i bezpieczna?
W przestrzeni publicznej pojawiają się niekiedy obawy, że sukraloza może być szkodliwa – jednak dowody naukowe ich nie potwierdzają. Zgodnie z aktualnym stanem wiedzy ta substancja słodząca nie ma potwierdzonego negatywnego wpływu na zdrowie. Organizacje takie jak Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) i Wspólny Komitet Ekspertów FAO/WHO do spraw Substancji Dodatkowych do Żywności (JECFA) uznały sukralozę za substancję bezpieczną w ramach dawki ADI wynoszącej 15 mg/kg m.c./dzień.
J.R. Dalenberg i współpracownicy postawili hipotezę tzw. „sweet uncoupling”, czyli zaburzenia odpowiedzi organizmu na słodki smak w sytuacji, gdy jest on dostarczany bez wartości energetycznej. Jednak ich własne dane nie potwierdziły tej zależności – nie wykazano wpływu sukralozy na mózg, percepcję smaku ani metabolizm glukozy. Dodatkowo żaden z mechanizmów proponowanych przez Dalenberga i współpracowników w celu wyjaśnienia potencjalnych zaburzeń metabolicznych wynikających z połączenia substancji słodzących i węglowodanów nie został potwierdzony u ludzi [4].
Wnioski: sukraloza nie wpływa negatywnie na metabolizm glukozy
Podsumowując: sukraloza jest jednym z najlepiej przebadanych słodzików. W świetle dostępnych dowodów sukraloza jest bezpieczna – zarówno u osób zdrowych, jak i u pacjentów z cukrzycą – i nie wpływa negatywnie na metabolizm glukozy. Zarówno w ujęciu krótkoterminowym, jak i długofalowym, nie wykazuje wpływu na gospodarkę glukozowo-insulinową, nawet spożywana razem z węglowodanami.
Bibliografia
[1] Grotz V.L., Pi-Sunyer X., Porte D.J., Roberts A., Trout J.R., A 12-week randomized clinical trial investigating the potential for sucralose to affect glucose homeostasis, “Regul Toxicol Pharmacol”, 88/2017.
[2] Nichol A.D., Holle M.J., An R., Glycemic impact of non-nutritive sweeteners: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials, “Eur J Clin Nutr”, 72/2018.
[3] Tucker R.M., Tan S.Y., Do non-nutritive sweeteners influence acute glucose homeostasis in humans? A systematic review, “Physiol Behav”, 182/2017.
[4] Dalenberg J.R., Patel B.P., Denis R. i wsp., Short-Term Consumption of Sucralose with, but Not without, Carbohydrate Impairs Neural and Metabolic Sensitivity to Sugar in Humans, “Cell Metabolism”, 31/2020.
[5] Brown A.W., Brown M.M.B., Onken K.L., Beitz D.C., Short-term consumption of sucralose, a nonnutritive sweetener, is similar to water with regard to select markers of hunger signaling and short-term glucose homeostasis in women, “Nutr. Res.”, 31/2011.
[6] Ford H.E., Peters V., Martin N.M. i wsp., Effects of oral ingestion of sucralose on gut hormone response and appetite in healthy normal-weight subjects, “Eur. J. Clin. Nutr.”, 65/2011.
[7] Ma J., Chang J.J., Checklin H.L. i wsp., Effect of the artificial sweetener, sucralose, on small intestinal glucose absorption in healthy human subjects, “Br. J. Nutr.”, 104/2010.
[8] Wu T., Zhao B.R., Bound M.J. i wsp., Effects of different sweet preloads on incretin hormone secretion, gastric emptying, and postprandial glycemia in healthy humans, “Am. J. Clin. Nutr.”, 95/2012.
[9] Khan T.A., Sievenpiper J.L., Low-calorie sweeteners with carbohydrate do not impair insulin sensitivity in humans: Re-analysis highlighting the importance of the comparator, “Cell Metabolism”, 33(2)/2021.
