Ponowna ocena EFSA dotycząca acesulfamu K (E 950). Potwierdzono bezpieczeństwo stosowania i zwiększono ADI

Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) opublikował opinię dotyczącą ponownej oceny acesulfamu K (E 950) jako dodatku do żywności [1]. Dokument jest częścią procesu obejmującego wszystkie dodatki dopuszczone w Unii Europejskiej przed styczniem 2009 r. i stanowi kolejne potwierdzenie bezpieczeństwa tego popularnego słodzika.

Acesulfam K – historia i zastosowanie

Acesulfam K został odkryty w 1967 roku, a w 1985 r. dopuszczony do stosowania w Unii Europejskiej. W roku 2000 rozszerzono zakres jego użycia w żywności i napojach. Od tego czasu substancja jest szeroko wykorzystywana w produktach o obniżonej wartości energetycznej – m.in. w napojach, deserach, produktach mlecznych i wyrobach piekarskich. Pozytywne opinie dotyczące bezpieczeństwa acesulfamu K wydały także inne globalne instytucje, w tym JECFA (Wspólny Komitet Ekspertów FAO/WHO ds. Dodatków do Żywności) oraz FDA (Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków).

Najnowsza ocena EFSA dotycząca acesulfamu K

W opublikowanej w 2025 r. opinii eksperci EFSA przeanalizowali szeroki zakres dowodów naukowych, uwzględniając zarówno efekty krótkoterminowe, jak i długofalowe skutki spożycia acesulfamu K. Analiza nie wykazała zagrożeń dla zdrowia konsumentów. Panel potwierdził, że substancja nie budzi obaw toksykologicznych i może być bezpiecznie stosowana w żywności.

Szczególnie istotnym elementem najnowszej oceny było zwiększenie wartości dopuszczalnego dziennego spożycia (ADI). Dotychczas ADI dla acesulfamu K wynosiło 9 mg/kg masy ciała na dobę. EFSA, opierając się na aktualnych danych, podniosła tę wartość do 15 mg/kg mc./dzień. Oznacza to, że konsumenci mogą bezpiecznie spożywać acesulfam K na wyższym poziomie niż dotychczas, a nawet najwyższe oszacowane spożycie w populacji pozostaje poniżej tego limitu.

Czy acesulfam K jest bezpieczny?

Dla konsumentów oznacza to, że acesulfam K należy do najdokładniej przebadanych substancji słodzących i może być bezpiecznie stosowany w żywności. Nowa opinia EFSA daje producentom jeszcze większą pewność w zakresie wykorzystania tego słodzika w reformulacji produktów, której celem jest redukcja zawartości cukru i kalorii w diecie.

Acesulfam K a zdrowa dieta

Jak podkreśla International Sweeteners Association (ISA), w obliczu globalnych wyzwań zdrowotnych – takich jak otyłość i cukrzyca – słodziki o niskiej lub zerowej kaloryczności, w tym acesulfam K, mogą odgrywać istotną rolę w ograniczaniu spożycia cukru. Dzięki temu wspierają zdrowsze wybory żywieniowe i pomagają w kontroli masy ciała [2].

Dodatkową korzyścią jest fakt, że acesulfam K nie podnosi poziomu glukozy we krwi, co czyni go odpowiednim rozwiązaniem dla osób dbających o gospodarkę węglowodanową, a także osób z cukrzycą. Ponadto substancja ta nie przyczynia się do powstawania próchnicy, ponieważ nie jest metabolizowana przez bakterie obecne w jamie ustnej.

Również polskie instytucje naukowe, w tym Polskie Towarzystwo Badań nad Otyłością oraz Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH – Państwowy Instytut Badawczy, w swoim stanowisku podkreślają bezpieczeństwo niskokalorycznych substancji słodzących, do których należy acesulfam K. Dokument wskazuje, że substancje te, stosowane w ramach ustalonych limitów ADI, mogą wspierać redukcję spożycia cukru i być elementem strategii profilaktyki nadwagi i otyłości [3].

Opinia EFSA na temat acesulfamu K: podsumowanie

Opinia EFSA z 2025 r. jednoznacznie potwierdza, że acesulfam K (E 950) jest bezpiecznym dodatkiem do żywności. Co więcej, ustalenie wyższego ADI (15 mg/kg mc./dzień) zwiększa margines bezpieczeństwa stosowania tego słodzika w codziennej diecie. Nowe ustalenia podkreślają znaczenie acesulfamu K jako jednego z narzędzi wspierających ograniczanie spożycia cukru i kaloryczności produktów, przy jednoczesnym zachowaniu słodkiego smaku.

1. EFSA FAF Panel (EFSA Panel on Food Additives and Flavourings), Castle, L., Andreassen, M., Aquilina, G., Bastos, M. L., Boon, P., Fallico, B., FitzGerald, R., Frutos Fernandez, M. J., Grasl-Kraupp, B., Gundert-Remy, U., Gürtler, R., Houdeau, E., Kurek, M., Louro, H., Morales, P., Passamonti, S., Batke, M., Bruzell, E., … Lodi, F. (2025). Re-evaluation of acesulfame K (E 950) as food additive. EFSA Journal, 23(4), e9317. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2025.9317
2. Safety of acesulfame K reconfirmed by EFSA – International Sweeteners Association
3. Olszanecka-Glinianowicz, M., Stoś, K., & Gajda-Wyrębek, J. (2019). Stanowisko Polskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością, Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego–Państwowego Zakładu Higieny, Instytutu Żywności i Żywienia im. prof. dra med. Aleksandra Szczygła w sprawie stosowania niskokalorycznych substancji słodzących. Nutrition, Obesity & Metabolic Surgery, 6(1), 1-6.